تصور کنید بشود یک اسپرسوی کامل، با همان غلظت و طعمی که از دستگاههای حرفهای میشناسید، بدون یک قطره آب جوش گرفت. این دیگر یک فرضیه نیست. تیمی از پژوهشگران دانشکده مهندسی شیمی دانشگاه نیوساوتولز در سیدنی، دستگاهی ساختهاند که با کمک امواج فراصوت، اسپرسو را در دمای اتاق و در کمتر از سه دقیقه استخراج میکند. در آزمایشی که روی ۱۰۰ نفر قهوهنوش انجام شد، هیچکس نتوانست این اسپرسو را از نمونه سنتی تشخیص دهد؛ برخی حتی نسخه اولتراسونیک را ترجیح دادند. در این مقاله به بررسی این تکنولوژی عجیب و نوآورانه میپردازیم که میتواند آینده کافهها و رستریهای تجاری را برای همیشه تغییر دهد.
امواج اولتراسونیک چطور بدون حرارت اسپرسو میگیرند؟
راز این اسپرسوی جادویی در پدیدهای فیزیکی به نام «کاویتاسیون صوتی» (Acoustic Cavitation) نهفته است. فرانسیسکو تروخیلو و تیمش در دانشگاه سیدنی استرالیا، به جای استفاده از بویلرهای حرارتی، یک مبدل فراصوت را به بسکت اسپرسوساز متصل کردند. این امواج صوتی که فرکانس آنها بسیار بالاتر از محدوده شنوایی انسان است، باعث ایجاد حبابهای میکروسکوپی در آبِ همدما با اتاق میشوند. وقتی این حبابها در نزدیکی ذرات قهوه میترکند، مانند برسهای شستشوی نامرئی عمل کرده و سطح سابههای قهوه را میشکافند. این ضربات میکروسکوپی باعث میشود که فرآیند عصارهگیری به شدت تسریع شود.
تاثیر امواج صوتی بر پروفایل طعمی و کیفیت قهوه
برای حرفهایهای دنیای قهوه، بزرگترین نگرانی همیشه «طعم» است. آیا قهوهای که با امواج صوتی شکافته شده، همان پیچیدگیهای طعمی را دارد؟ بر اساس گفتههای تروخیلو، پاسخ مثبت است. طبق گفته پژوهشگران، نمونه تولیدشده با این روش توانسته ویژگیهای طعمی نزدیک به اسپرسوی سنتی ایجاد کند. در واقع، حبابهای ایجاد شده توسط امواج فراصوت مانند برسهای شستشوی نامرئی عمل کرده و با سوراخ کردن و شکافتن سطح سابههای قهوه، کمک میکنند تا ترکیبات طعمی، روغنها و کافئین بسیار سریعتر از حالت عادی در دمای اتاق وارد آب شوند.
نتیجه این فرآیند در تستهای چشایی کور (Blind Tastings) با حضور ۱۰۰ نفر شگفتانگیز بود: نهتنها کسی نتوانست تفاوتی بین این اسپرسو با اسپرسوی سنتی پیدا کند، بلکه در برخی موارد شرکتکنندگان مدل اولتراسونیک را ترجیح دادند! البته محققان تأکید کردهاند که رسیدن به این طعم ایدهآل تصادفی نیست و تنظیم دقیق سایز آسیاب و نسبت دمآوری در این روش، کاملاً حیاتی است.

مقایسه اسپرسو اولتراسونیک با کلد برو
اسپرسو اولتراسونیک را نباید با کلد برو اشتباه گرفت. کلد برو برای استخراج به روش سنتی به ۱۲ تا ۲۴ ساعت خیساندن دانه در آب سرد نیاز دارد. فناوری اولتراسونیک همان نتیجه غلظت بالا را در کمتر از سه دقیقه به دست میآورد. برای درک بهتر، بیایید این دو را با هم مقایسه کنیم:
| ویژگی | اسپرسوساز حرارتی سنتی | کلد برو (Cold Brew) | اسپرسوساز اولتراسونیک |
| دمای آب | آب جوش (حدود ۹۰ تا ۹۶ درجه) | آب سرد / دمای اتاق | دمای اتاق |
| زمان عصارهگیری | کمتر از ۱ دقیقه | ۱۲ تا ۲۴ ساعت | کمتر از ۳ دقیقه |
| مصرف انرژی | بسیار بالا | پایین | بسیار پایین (کاهش ۷۵ درصدی) |
| کاربرد اصلی | نوشیدنیهای گرم کلاسیک | قهوههای سرد و ملایم | نسل جدید قهوههای آماده (RTD) |
آیا کافهها و رستریهای تجاری باید آماده تغییر باشند؟
در حال حاضر، اسپرسوسازهای اولتراسونیک در مرحله آزمایشگاهی هستند و قرار نیست فردا صبح جایگزین دستگاههای ترموبلاک محبوب شما شوند. اما مزایای اقتصادی این تکنولوژی غیرقابلانکار است. کاهش ۷۵ درصدی مصرف انرژی برای کافههای شلوغ و پرتردد، یک برگ برنده بزرگ محسوب میشود.
از سوی دیگر، پتانسیل تولید عصاره غلیظ قهوه در دمای اتاق، میتواند در تولید کنسانتره قهوه برای نوشیدنیهای بطریشده، نوشیدنیهای بر پایه شیر، یا محصولات قهوه سرد آماده به کار گرفته شود. این کنسانتره حتی میتواند به شکل فشرده حمل و بعداً رقیقسازی شود.
کلام آخر
با وجود پیشرفت فناوریهایی مانند عصارهگیری اولتراسونیک، یک اصل در دنیای قهوه همچنان ثابت باقی مانده است: کیفیت نهایی فنجان قبل از هر چیز به کیفیت دانه قهوه، میزان رست و روش دمآوری بستگی دارد. حتی پیشرفتهترین تجهیزات هم نمیتوانند از یک دانه بیکیفیت، قهوهای با عطر و طعم پیچیده بسازند. انتخاب دانه مناسب، شناخت ویژگیهای قهوههای مختلف و هماهنگ کردن روش دمآوری با نوع قهوه، همچنان مهمترین بخش تجربه یک فنجان حرفهای است.
اگر به دنبال شناخت بهتر دانههای قهوه و تفاوت ویژگیهای آنها هستید، آشنایی با قهوههای اسپشیالتی و روشهای مختلف دمآوری میتواند مسیر انتخاب شما را سادهتر کند. همچنین انتخاب دانه قهوه تازهرست متناسب با دستگاه یا روش تهیه قهوه، اولین قدم برای رسیدن به طعمی متعادل و باکیفیت است. شما چه فکر میکنید؟ آیا حاضر هستید بوی مطبوع بخار قهوه و صدای دستگاه اسپرسوساز سنتی خود را با امواج بیصدای اولتراسونیک عوض کنید؟ نظرات خود را با ما در میان بگذارید.
منبع: techradar.com
سوالات متداول
آیا اسپرسو بدون آب داغ امکانپذیر است؟
بله، پژوهشهای جدید نشان دادهاند که با استفاده از امواج اولتراسونیک میتوان استخراج ترکیبات قهوه را بدون حرارت تسریع کرد، اما این فناوری هنوز جایگزین دستگاههای اسپرسوساز رایج نشده است.
تفاوت اسپرسوی اولتراسونیک و کلد برو چیست؟
کلد برو با زمان طولانی و دمای پایین استخراج میشود، در حالی که فناوری اولتراسونیک با استفاده از امواج صوتی تلاش میکند این فرآیند را در چند دقیقه انجام دهد.
آیا دستگاه قهوهساز اولتراسونیک در بازار موجود است؟
خیر، این فناوری هنوز در مرحله تحقیق و توسعه قرار دارد و نمونههای تجاری گستردهای از آن عرضه نشده است.
اضافه کردن نظر